Historia

W roku 1899 grupa pracowników fabryki włókienniczej Peltzer i Synowie w Częstochowie postanowiło założyć spółdzielnię. Pierwsze Ogólne Zebranie Członków Założycieli odbyło się 18 stycznia 1899r., podjęto uchwałę o powołaniu spółdzielni pod nazwą Towarzystwo Spożywcze "Pomoc" przy Fabryce Peltzer i Synowie w Częstochowie oraz przyjęto statut Towarzystwa. Od tego też dnia przyjmuje się formalne powołanie pierwszej spółdzielni spożywców w Częstochowie. Statut ten został zatwierdzony przez władze carskie w Petersburgu w dniu 11 listopada 1899r.
Po roku 1905 ruch spółdzielczy zaczął się rozwijać na większą skalę. Działało kilkanaście stowarzyszeń spożywczych. Były to jednak jednostki małe, słabe gospodarczo. Działając w pojedynkę miały małe szanse rozwoju.
W tej sytuacji miejscowi działacze spółdzielczy z księdzem Józefem Mężnickim na czele, który był promotorem i opiekunem ruchu spółdzielczości spożywców w Częstochowie, postanowili doprowadzić do połączenia istniejących spółdzielni.
Zwołana 14 lutego 1909 r. w Częstochowie Konferencja Stowarzyszeń spożywczych z Częstochowy i okolic powołała do życia Okręgową Komisję Wspólnych Zakupów, w skład której weszło 12 stowarzyszeń. Komisja we wrześniu 1911 roku podjęła uchwałę o uruchomieniu piekarni na zasadach spółdzielczych, która zaopatrywała w pieczywo wszystkie własne sklepy.
Powołano nową spółdzielnię, która przyjęła nazwę "Nasza Piekarnia". W czerwcu 1912r. nowa spółdzielnia nabyła na własność nieruchomości przy ul. 1 Maja 6.
W wyniku wspólnych zabiegów wielu działaczy w czerwcu 1913 r. na Konferencji Komisji Wspólnych Zakupów podjęto uchwałę o likwidacji odrębnych działalności stowarzyszeń. Po połączeniu "Nasza piekarnia" zrzeszała łącznie 760 członków. W 1916 r. "Nasza Piekarnia" zmieniła nazwę na Stowarzyszenie Spożywcze "Jedność" w Częstochowie i okolicy.
Tragiczne lata I i II wojny światowej nie ominęły również "Jedności". W okresie II wojny światowej pomimo trudnych warunków okupacji działalność handlowa była prowadzona, stan Spółdzielni nie został uszczuplony. Udało się nawet uruchomić wytwórnię wód gazowanych i 4 nowe placówki.
W okresie powojennym Spółdzielnia dalej się rozwija. Uruchamiane są nowe zakłady produkcyjne, sklepy i zakłady gastronomiczne.
Na przestrzeni lat 1952-1956 w wyniku wprowadzenia przez władze państwowe specjalizacji branżowej następuje reorganizacja handlu i pierwsze zawłaszczenie majątku Spółdzielni. Pomimo tego od roku 1957 rozpoczęła się w Spółdzielni wielka akcja rozbudowy i modernizacji sieci detalicznej np.: SDH "Centrum" przy ul. Wolności 4/6, "Feniks" przy ul. Piastowskiej, pawilon przy ul. Myśliwskiej oraz zakład masarski przy ul. Gazowej 8. Na podstawie uchwały Zjazdu Delegatów "Społem" ZSS z dnia 1 kwietnia 1968r. Spółdzielnia zostaje włączona do "Społem" Wojewódzkiej Spółdzielni Spożywców w Katowicach i prowadzi swoją działalność jako oddział "Jedność" Spółdzielni Wojewódzkiej.
W związku z nowym podziałem administracyjnym kraju od 1 lipca 1975r. Częstochowa stała się miastem wojewódzkim. Pociąga to za sobą powołanie Wojewódzkiej Spółdzielni Spożywców "Społem" w Częstochowie z oddziałami w Myszkowie, Lublińcu i Oleśnie. Z dniem 1 stycznia 1984r. wyodrębnił się z PWSS w Częstochowie Oddział w Lublińcu - powstaje samodzielna spółdzielnia, a z dniem 1 stycznia 1987r. usamodzielnia się oddział w Myszkowie. Oddział w Oleśnie odłącza się z dniem 1 stycznia 1991r.

W roku 1985 w budynku administracyjno - biurowym Spółdzielni przy ul. Wolności 83/85 zostaje otwarta Izba Tradycji i Pamięci. Zgromadzono tu dokumenty, materiały, zdjęcia i pamiątki obrazujące historię spółdzielczości spożywców w Częstochowie od początku jej istnienia - od roku 1899r do dnia dzisiejszego.
Zapraszamy do odwiedzenia naszej Izby Tradycji i Pamięci "Społem" PSS "Jedność" w Częstochowie. Do dnia dzisiejszego w księdze gości Izby Tradycji i Pamięci znajduje się ponad 2600 pamiątkowych wpisów. Zgodnie z ustawą uchwaloną przez Sejm w dniu 20 stycznia 1990 r. po zmianach w organizacjach
i działalnościach spółdzielczości zlikwidowane zostały wszystkie związki spółdzielcze, w tym również "Społem" Centralny Związek Spółdzielczości Spożywców w Warszawie, w który zrzeszona była Spółdzielnia. Zakończyło się centralne sterowanie i zarządzanie spółdzielniami w kraju. W oparciu o ww. ustawę w dniu 28 marca 1990 r. Zgromadzenie Przedstawicieli "Społem" PWSS w Częstochowie uchwaliło nowy statut oraz zmieniło nazwę na "Społem" Powszechna Spółdzielnia Spożywców "Jedność" w Częstochowie. Spółdzielnia stała się samorządną i samodzielną, której majątek stanowi prywatną własność członków.
Spółdzielnia istnieje do dnia dzisiejszego mimo zmieniających się ustrojów politycznych i form gospodarczych, co daje Spółdzielni znaczącą pozycję na rynku Częstochowskim i jej okolic. Spółdzielnia prowadzi działalność w zakresie handlu detalicznego, produkcji i usług. Aktualnie posiadamy 50 placówek handlowych, 4 zakłady produkcyjne i Ośrodek "Praktyczna Pani" świadczący usługi fryzjerskie.